Küresel piyasalar, ABD ile İran arasındaki görüşmelerde anlaşmaya yönelik umutların artmasıyla haftaya olumlu bir başlangıç yaptı. Ancak bugün ABD ve İngiltere başta olmak üzere bazı ülkelerde resmi tatil nedeniyle borsalarda işlem yapılmayacak.
ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran’la yürütülen müzakerelerin düzenli ve yapıcı şekilde ilerlediğini belirtmesi piyasalardaki risk iştahını destekledi. Trump’ın iyi bir anlaşmaya ulaşmak için aceleci davranmayacaklarını ifade etmesi, tarafların diplomatik süreçten olumlu sonuçla ayrılabileceğine dair beklentileri güçlendirdi.
Beyaz Saray’ın, ABD ile İran arasında olası bir anlaşma için “iyi bir aşamada” olunduğunu ancak sürecin tamamlanmasının birkaç gün alabileceğini açıklaması piyasalardaki iyimserliği destekledi. New York Times’ın, iki ülkenin “Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması” konusunda uzlaşıya vardığına ilişkin haberi de bu beklentileri güçlendirdi.
Bu gelişmelerin ardından, Hürmüz Boğazı’nın yeniden tam kapasiteyle işler hale gelmesi ve petrol arzının kesintisiz devam etmesi yönünde anlaşmaya yaklaşılabileceği değerlendirmeleri öne çıktı.
Jeopolitik risklerin azalabileceğine dair beklentiler petrol fiyatları üzerindeki baskıyı hafifletirken, enerji maliyetlerindeki düşüş küresel enflasyon endişelerinin de sınırlanmasına katkı sağladı.
Dolar endeksinde jeopolitik iyimserlik etkisi
Söz konusu gelişmeler dolar endeksinde de hissedildi. Enflasyon baskılarının yumuşayacağına yönelik tahminlerin güçlenmesi ve jeopolitik risk algısındaki gerileme, güvenli liman talebini zayıflatarak doların başlıca para birimleri karşısında sınırlı değer kaybetmesine yol açtı. Buna karşın para piyasalarında, ABD Merkez Bankasının (Fed) aralık toplantısında ilave sıkılaşma adımı atabileceğine dair öngörüler ise güçlü kalmayı sürdürdü. Analistler, ABD'de bu hafta açıklanacak kişisel tüketim harcamaları (PCE) fiyat endeksi ile büyüme verilerinden alınacak sinyallerle, Fed'in gelecek dönemde alacağı para politikası kararlarına ilişkin beklentilerde değişiklikler yaşanabileceğini kaydetti.
Bu gelişmelerin ışığında altının ons fiyatı yüzde 1,2 artışla 4 bin 561 dolardan, Brent petrolün varil fiyatı ise yüzde 5,81 düşüşle 94,8 dolardan haftaya başladı. Dolar endeksi de yüzde 0,2 azalışla 99 seviyesinde bulunuyor.
ABD'de piyasalar bugün Anma Günü dolayısıyla kapalı olacak. ABD'de endeks vadeli kontratlar ise haftaya pozitif başladı.
Avrupa haftaya pozitif başladı
Cuma günü ABD ile İran arasındaki müzakerelerin başarıyla sonuçlanabileceğine dair beklentileri olumlu fiyatlayan Avrupa'da bu hafta Almanya'da enflasyon verileri yakından takip edilecek. Bölge genelinde enerji fiyatlarının gerilemesi enflasyon baskılarını hafifletebileceğine yönelik iyimserlik oluştururken, piyasalarda Avrupa Merkez Bankasına (ECB) yönelik sıkılaşma beklentileri güçlü kalmaya devam etti. Cuma günü açıklamalarda bulunan ECB Başkanı Christine Lagarde, yüzde 2'lik orta vadeli enflasyon hedeflerine ulaşmak için en uygun para politikası duruşunu belirlemek amacıyla veriye bağlı ve toplantı bazlı yaklaşımı sürdürmeye devam edeceklerini kaydetti. Öte yandan Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, "ABD ile İran arasında anlaşmaya varılması yönündeki ilerlemeyi" memnuniyetle karşıladığını bildirdi. Von der Leyen, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı açıklamada, çatışmayı "gerçekten yatıştıracak", Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasını sağlayacak ve seyrüsefer serbestisini garanti altına alacak anlaşmaya ihtiyaç olduğunu belirtti. Bu gelişmelerle Avrupa'da endeks vadeli kontratlar haftaya pozitif başladı. İngiltere'de ise tatil dolayısıyla piyasalar kapalı olacak.
Asya piyasalarında risk iştahı yükseldi
ABD-İran hattındaki nispeten olumlu gelişmelerin yansımaları Asya tarafında da hissedilirken, az sayıda açık olan borsalarda risk iştahının yüksek seyrettiği görüldü.
Bölgede yarı iletken sektörü öncülüğünde yükselişler dikkati çekerken, Japonya'da Nikkei 225 endeksi rekor seviyelere ulaştı.
Analistler, ABD-İran müzakereleriyle ilgili haberlerin yakından takip edildiğini belirtirken, enerji fiyatlarındaki görece yüksek seyrin ekonomik görünümü gölgelemeye devam ettiğini ifade etti.
Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 3,2 ve Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,8 yükseldi. Güney Kore ve Hong Kong'da piyasalar resmi tatil sebebiyle bugün kapalı olacak.
BIST 100 güçlü yükseldi
Cuma günü alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 4,89 değer kazanarak 13.808,20 puandan tamamladı. Kurban Bayramı nedeniyle Borsa İstanbul'da takas işlemlerinin tarihinde değişiklik olacak. Pay piyasasında, cuma günkü işlemlerin takası 1 Haziran Pazartesi, bugün ve salı günkü işlemlerin takası 2 Haziran Salı günü gerçekleştirilecek.
Borsada yarın yarım gün seans yapılacak olup, çarşamba, perşembe ve cuma günü seans düzenlenmeyecek. Dolar/TL kuru cuma gününü 45,7120'den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen üzerinde 45,7230'dan işlem görüyor. Analistler, bugün yurt içinde ekonomik güven endeksi verisinin takip edileceğini, yurt dışında ise veri gündeminin sakin olduğunu belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.900 ve 14.000 seviyelerinin direnç, 13.700 ve 13.600 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.