Avrupa Birliği, küresel ölçekte derinleşen krizler ve insani yardım alanındaki finansman açığı karşısında yardım sistemini daha etkili hale getirmeye yönelik yeni bir reform paketi duyurdu.
Avrupa Komisyonu tarafından yapılan açıklamada, kabul edilen reform planıyla ilkeli insani yardım anlayışının güçlendirilmesinin ve yardımların ihtiyaç sahiplerine daha hızlı, etkin ve hedef odaklı ulaştırılmasının amaçlandığı belirtildi.
Açıklamada, dünya genelinde yaklaşık 239 milyon insanın insani yardıma ihtiyaç duyduğu, buna karşın mevcut kaynakların küresel ihtiyacın yarısından azını karşılayabildiği vurgulandı.
Yeni reform girişiminin “koruma, performans ve ortaklık” başlıkları altında üç ana eksen üzerine kurulduğu belirtildi.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ise AB’nin hem ihtiyaç sahiplerinin hem de zorlu şartlarda görev yapan insani yardım çalışanlarının onurunu korumaya devam edeceğini ifade etti. Von der Leyen, söz konusu paketle hayat kurtarıcı yardımların en güç koşullarda dahi daha etkin ulaştırılmasının hedeflendiğini, aynı zamanda yardıma bağımlılığı azaltacak dayanıklılığın güçlendirilmek istendiğini kaydetti.
AB’nin insani yardım reformunda üç ana başlık öne çıktı
Planın “koruma” ayağında, AB’nin insani diplomasi çalışmalarını güçlendirmesi, uluslararası ortaklarla iş birliğini artırması ve sahada görev yapan yardım çalışanlarının güvenliğine yönelik tedbirleri genişletmesi hedefleniyor.
Bu kapsamda, yerel aktörlerin ve toplulukların yardım süreçlerindeki rolünün daha etkin hale getirilmesi de planlanıyor.
“Performans” başlığı altında ise insani yardım tedarik zincirlerinin yeniden düzenlenmesi, nakit destekleri, çok yıllı finansman modelleri, ortak fon mekanizmaları ve erken müdahale araçlarının daha yaygın kullanılması amaçlanıyor. Komisyon ayrıca, insani ihtiyaçlara ilişkin veri paylaşımının geliştirilmesinin kritik önem taşıdığına dikkat çekti.
Planın “ortaklık” ayağında ise kırılgan bölgelerde toplumsal dayanıklılığı güçlendirmek ve uzun vadede yardıma bağımlılığı azaltmak için uluslararası finans kuruluşları, özel sektör temsilcileri ve hayır kuruluşlarıyla iş birliğinin artırılması amaçlanıyor.
Öte yandan AB, Gazze’de süren saldırılar ve derinleşen insani kriz karşısında yeterli etkiyi gösteremediği gerekçesiyle eleştiriliyor. Çok sayıda sivil toplum kuruluşu ve uluslararası yardım örgütü, Birliği insani krizlere yaklaşımında çifte standart uygulamakla suçluyor.
Yardım çalışanlarının korunması ve insani yardımların kesintisiz şekilde ulaştırılması gerektiğini vurgulayan AB kurumlarına, İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırılarında yardım konvoylarının hedef alınması ve yardım girişlerinin uzun süre sınırlandırılması nedeniyle daha güçlü ve net bir tavır alma çağrısı yapılıyor.