- Birden fazla osb organında görev alma nedeniyle müteşebbis heyet üyeliğinin sona ermesi
OSBUY’un organ üyelerinin seçilme şartlarını düzenleyen 7’nci maddesi uyarınca;
Müteşebbis heyet, yönetim kurulu ve denetim kurulunda görev alanların (Vali hariç) diğer OSB’lerin organlarında görev almaması;
OSB’nin içinde bulunan sanayi sitesi yapı kooperatiflerinin, toplu işyeri yapı kooperatiflerinin, işletme kooperatiflerinin ve site yönetimlerinin yönetim veya denetim kurullarında görev alanların, bulundukları OSB’nin organları hariç, diğer OSB’lerin organlarında görev almaması gerekir.
Örneğin, (A) OSB’de yönetim kurulu üyesi olarak seçilen kişi, aynı zamanda (B) OSB’nin denetim kurulu üyesi olarak görev yapamaz. Kişi, böyle bir durumda bu görevlerden sadece birisini tercih etmeli ve diğer organ üyeliğinden çekilmelidir. Kişinin böyle bir tercihte bulunmaması ve kendi isteği ile çekilmemesi, buna karşılık durumun sonradan bir şekilde tespiti halinde ise, her iki OSB’de de, müteşebbis heyet kararı ile kişinin organ üyelikleri sonlandırılır. Bu şekilde boşalan yönetim kurulu üyeliğine de; müteşebbis heyet aşamasında olan OSB’lerde, mensup olduğu kurumun ilk sıradaki yedek üyesi, katılımcılar tarafından veya genel kurulca seçilen üyelerde ilk sıradaki yedek üye; genel kurulunu yapmış ve müteşebbis heyetin sona erdiği OSB’lerde ise sıradaki yedek üye geçerek kalan süreyi tamamlar.
- Mahkûmiyet nedeniyle yönetim kurulu üyeliğinin sona ermesi
OSBUY’un 7’nci maddesinin 6/b hükmü uyarınca; organ üyesi olabilmek için; 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53’üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle ya da devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık, vergi kaçakçılığı, haksız mal edinme suçlarından hapis cezasına mahkum olmama şartı aranır.
Bu bağlamda, kişinin, yönetim kurulu üyeliğine seçildiği tarih itibariyle veya göreve başladıktan sonra yukarıda belirtilen suçlar sebebiyle kişinin hapis cezasına mahkum edilmesi halinde, yönetim kurulu üyeliği sona erer. OSBUY’ün 7/7 maddesinde “Şartları taşımadıkları halde seçilenler ile sonradan kaybedenlerin üyelikleri müteşebbis heyet tarafından sonlandırılır.” hükmüne yer verilmesi nedeniyle, müteşebbis heyet tarafından kişinin organ üyeliklerinin –hem yönetim kurulu hem de müteşebbis heyet üyelikleri- sona erdiğine dair bir karar almalı; bu şekilde boşalan yönetim kurulu üyeliğine de; müteşebbis heyet aşamasında olan OSB’lerde, mensup olduğu kurumun ilk sıradaki yedek üyesi, katılımcılar tarafından veya genel kurulca seçilen üyelerde ilk sıradaki yedek üye; genel kurulunu yapmış ve müteşebbis heyetin sona erdiği OSB’lerde ise sıradaki yedek üye geçerek kalan süreyi tamamlamalıdır.
- Katılımcı vasfının kaybedilmesi veya yapı kullanma izni alınmaması nedeniyle yönetim kurulu üyeliğinin sona ermesi
OSBUY’un 7’nci maddesinin 6/a hükmü uyarınca; organ üyesi olabilmek için aranan şartlardan birisi “OSB’de yapı kullanma izni almış katılımcı olmak”tır. Yine Yönetmeliğin 25/2 maddesi hükmünce, katılımcıları müteşebbis heyete dâhil olan ve genel kurula geçmesine karşın müteşebbis heyet ile devam eden OSB’lerde, yönetim kurulu üyelerinin en az üçünün yapı kullanma izni almış olan katılımcılar arasından seçilmesi gerekir.
Bu bağlamda, katılımcılar arasından seçilen üyenin, yönetim kurulu üyeliğine seçildiği tarih öncesinde veya sonrasında katılımcı vasfına haiz olmadığı veyahut kaybettiği –kişi, arsasını devredip bölgeden ya da katılımcı olan şirketteki paylarını devredip ortaklıktan ayrılmış olabilir- ya da katılımcı olmakla birlikte yapı kullanma izninin olmadığı tespit edilirse, yönetim kurulu üyeliği sona erer. Bu durumda, OSBUY’ün 7/7 maddesinde “Şartları taşımadıkları halde seçilenler ile sonradan kaybedenlerin üyelikleri müteşebbis heyet tarafından sonlandırılır.” hükmü uyarınca, müteşebbis heyet tarafından kişinin yönetim kurulu üyeliğinin sona erdiğine dair bir karar alınmalı; bu şekilde boşalan yönetim kurulu üyeliğine de katılımcılar tarafından seçilen ilk sıradaki yedek üye geçerek kalan süreyi tamamlamalıdır.
Sonuç itibariyle, üyeliğin düşmesi ya da üyelikten çekilmiş sayılma halleri gerçekleştiği halde OSB yönetim kurulu üyelerinin görevlerine devam etmeleri mevzuata aykırılık teşkil eder. Bu türden mevzuata aykırılıklar, kişinin üyeliğinin sonlandırılmaması nedeniyle katılmaması gereken yönetim kurulu toplantılarına katılıp karar alma sürecine dahil olması, huzur hakkı alması gibi sonradan ortaya çıkabilecek birtakım olumsuzluklara sebebiyet vermektedir.
Bu nedenle, OSB yönetim kurulu üyelerinin üyeliğini sona erdiren hallerinin takip edilmesi ve gerçekleştiği andan itibaren de gerekli işlemlerin tesis edilmesi gerekir. Ayrıca, OSB yönetim kurulunda yaşanan bu değişimler, OSBUY’un 7/8 maddesi uyarınca, 15 gün içinde Sanayi ve Teknoloji Bakanlığına (Sanayi Bölgeleri Genel Müdürlüğüne) bildirilmelidir.