Almanya ve Fransa’nın Avrupa’nın en iddialı ortak savunma projelerinden biri olarak görülen 100 milyar avroluk Yeni Nesil Hava Muharebe Uçağı Sistemi (FCAS) projesini iptal etme konusunda anlaştığı bildirildi.
Liderler zirvede karar aldı
Alman Haber Ajansı DPA’nın Almanya hükümet kaynaklarına dayandırdığı haberine göre, Almanya Başbakanı Friedrich Merz ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Karadağ’da düzenlenen AB–Batı Balkanlar Zirvesi kapsamında bir araya gelerek projeyi sonlandırma kararı aldı. Böylece aylardır süren tıkanıklık resmen sona erdi.
Şirketler arası anlaşmazlık süreci kilitledi
Yaklaşık 100 milyar avro bütçeli proje, yalnızca yeni nesil bir savaş uçağının geliştirilmesini değil, insansız hava araçlarıyla desteklenen entegre bir muharebe sistemini de içeriyordu. Ancak Airbus ve Dassault Aviation arasındaki teknoloji paylaşımı, liderlik ve üretim haklarına ilişkin anlaşmazlıklar sürecin ilerlemesini engelledi.
Askeri ihtiyaç farklılıkları belirleyici oldu
Projede yaşanan krizde yalnızca sanayi rekabeti değil, Almanya ve Fransa’nın farklı askeri öncelikleri de etkili oldu. Fransa, yeni uçağın nükleer kapasiteye sahip olmasını ve uçak gemilerine uyumlu şekilde tasarlanmasını isterken; Almanya ise 6. nesil bir savaş uçağına ihtiyaç duyulup duyulmadığını sorguladı.
Avrupa alternatif projelere yöneliyor
FCAS projesindeki belirsizlikler nedeniyle birçok Avrupa ülkesinin ABD yapımı F-35 gibi mevcut savaş uçaklarına yöneldiği belirtiliyor. Sürecin tıkanmasıyla birlikte Avrupa’da savunma sanayii dengelerinin değişebileceği ifade ediliyor.
Alman ve Fransız şirketleri farklı yollara gidebilir
Haberlere göre Fransız Dassault Aviation’ın Rafale savaş uçağını yeni nesil teknolojilerle geliştirmeye devam etmesi beklenirken, Airbus’ın ise İsveçli Saab ile iş birliği yapabileceği ya da İngiltere, Japonya ve İtalya’nın yürüttüğü GCAP projesine dahil olabileceği değerlendiriliyor.