Orta Doğu’da savaşın ardından derinleşen enerji ve tedarik zinciri sorunları, gelişmekte olan ülkelerin finansman ihtiyacını artırdı. Bu süreçte 27 ülkenin, hızlı kaynak erişimi için Dünya Bankası’na başvurduğu bildirildi.
Medyaya yansıyan bir belgeye göre, 28 Şubat’tan bu yana üç ülke yeni acil finansman imkanları için onay sürecini tamamladı. Başvuru yapan diğer 24 ülkenin ise işlemlerini sonuçlandırmak üzere çalışmalarını sürdürdüğü belirtildi.
Söz konusu ülkeler, kriz dönemlerinde hızlı kaynak kullanımı amacıyla oluşturulan önceden tanımlı acil finansman araçlarına erişebilen 101 ülkelik daha geniş bir grubun içinde yer alıyor. Bu kapsamda, Dünya Bankası’nın Hızlı Müdahale Seçeneği’ne kayıtlı 54 ülke de bulunuyor. Mekanizma, ülkelerin kullanılmamış proje bakiyelerinin yüzde 10’una kadar olan bölümünü kısa sürede yeniden yönlendirmesine imkan sağlıyor.
Dünya Bankası ve IMF’den kriz finansmanı için hızlı kaynak mesajı
Dünya Bankası Başkanı Ajay Banga, geçtiğimiz ay yaptığı değerlendirmede, kriz dönemleri için hazırlanan finansman araçları sayesinde ülkelerin 20 ila 25 milyar dolar aralığında hızlı kaynağa ulaşabileceğini belirtmişti. Banga, ihtiyaçların artması halinde Dünya Bankası’nın altı ay içinde 60 milyar dolara kadar finansman sağlayabilecek kapasitede olduğunu da ifade etmişti.
IMF Başkanı Kristalina Georgieva ise yaklaşık 12 ülkenin kısa vadeli acil destek kapsamında 20 ila 50 milyar dolar arasında finansman talebinde bulunabileceğini öngörmüştü. Buna karşın, IMF’ye şu ana kadar sınırlı sayıda resmi başvuru yapıldığı, birçok ülkenin gelişmeleri izleyerek “bekle ve gör” yaklaşımını koruduğu aktarıldı.
Kriz finansmanında Dünya Bankası seçeneği öne çıkıyor
Analistlere göre ülkeler, resmi IMF görüşmelerine başlamak yerine Dünya Bankası’nın sunduğu hızlı finansman imkanlarını daha cazip buluyor. Bu tercihte, geleneksel IMF programlarının çoğu zaman sıkı mali disiplin ve kemer sıkma şartları içermesi etkili oluyor.
Öte yandan askeri çatışmaların ardından küresel enerji ağlarında yaşanan aksamalar, uluslararası tedarik zincirleri üzerinde ciddi baskı oluşturdu. Bu süreçte gelişmekte olan ülkelere ulaşması gereken kritik gübre sevkiyatlarında da kesintiler yaşandığı belirtildi.
Kenya ve Irak’tan Dünya Bankası’na hızlı finansman başvurusu
Kenya ve Irak’tan hükümet yetkilileri, ekonomik hasarı sınırlamak amacıyla Dünya Bankası’ndan hızlı mali destek talep ettiklerini doğruladı. Kenya’da yükselen iç piyasa yakıt fiyatları ekonomi üzerinde baskı oluştururken, Irak deniz yoluyla yapılan ihracattaki aksaklıklar nedeniyle petrol gelirlerinde sert düşüş riskiyle karşı karşıya kaldı.