Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemi geçişleri, ABD ile İran arasındaki saldırıların yeniden şiddetlenmesiyle önemli ölçüde azaldı.
Gemi takip şirketi Kpler’in verilerine göre, pazar günü boğazdan yalnızca altı gemi geçti. Böylece günlük geçiş sayısı son beş haftanın en düşük seviyesine geriledi.
Hafta sonu boyunca takip sistemlerinde görülebilen hiçbir sıvılaştırılmış doğal gaz tankerinin Hürmüz Boğazı’na giriş yapmadığı belirtildi.
Bölgedeki artan güvenlik risklerinin, küresel enerji taşımacılığının en kritik güzergâhlarından biri olan boğazdaki deniz trafiğini baskılamaya devam ettiği değerlendiriliyor.
Hürmüz’de gemi trafiği düştü, gerçek geçiş sayısı belirsiz
Hürmüz Boğazı’ndan çıkış yapan gemiler arasında, yaklaşık 2 milyon varil İran petrolü taşıyan “Humanity” adlı çok büyük ham petrol tankeri de yer aldı. Boğazdan geçen bir diğer gemi olan “Capetan Andreas”ın ise yaklaşık 500 bin varil Kuveyt menşeli petrol ürünü taşıdığı bildirildi.
Aynı dönemde üç boş tanker, petrol yüklemek amacıyla Basra Körfezi’ne giriş yaptı.
Bölgedeki güvenlik riskleri nedeniyle gemilerin önemli bir bölümünün otomatik tanımlama sistemi sinyallerini kapatarak seyrettiği belirtildi. Bu durumun, takip sistemlerine yansıyan verilerin gerçek gemi trafiğinin altında kalmasına yol açabileceği değerlendiriliyor.
Doğal gaz sevkiyatında endişe arttı
Gemi takip verilerine göre, hafta sonu boyunca Hürmüz Boğazı’na giriş yapan herhangi bir sıvılaştırılmış doğal gaz tankerine rastlanmadı.
Abu Dabi Ulusal Petrol Şirketi ile bağlantılı bir LNG tankerinin ise 10-12 Temmuz tarihleri arasında boğazdan çıkarak Hindistan’daki Dahej Limanı’na doğru hareket ettiği bildirildi.
LNG tankerlerinin boğazdan geçiş yapmaması, özellikle Katar ve diğer Körfez ülkelerinden gerçekleştirilen doğal gaz sevkiyatlarında aksama yaşanabileceğine yönelik kaygıları güçlendirdi.
Gemi trafiği yeniden geriledi
ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nın ticari gemi geçişlerine açık olduğunu öne sürerken İran yönetimi, belirlenen güzergâhın dışına çıkan bir geminin vurulmasının ardından boğazın kapatıldığını duyurdu.
İran Devrim Muhafızları, sistemlerini devre dışı bıraktığı belirtilen iki geminin boğazda durdurulduğunu açıkladı. Söz konusu gemilerin isimleri ve taşıdıkları yüklere ilişkin ise bilgi verilmedi.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, 20 Haziran’da boğazdan 55 ticari geminin geçtiğini ve bu gemilerde 17 milyon varilden fazla petrol taşındığını bildirmişti. Son açıklanan veriler ise bölgedeki ticari geçişlerin yeniden belirgin biçimde azaldığına işaret etti.
Hürmüz’de trafik düşüşü küresel enerji arzını tehdit ediyor
Hürmüz Boğazı, dünya genelinde deniz yoluyla taşınan petrolün dörtte birinden fazlasının geçtiği stratejik enerji güzergâhları arasında yer alıyor.
ABD Enerji Enformasyon İdaresinin verilerine göre, boğaz üzerinden taşınan petrol ve petrol ürünleri, küresel tüketimin yaklaşık yüzde 20’sini oluşturuyor. Aynı rota, dünya sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin de yaklaşık beşte birine ev sahipliği yapıyor.
Hürmüz’den sevk edilen ham petrol ve LNG’nin önemli bölümü Çin, Hindistan, Japonya ve Güney Kore gibi Asya ülkelerine ulaştırılıyor. Boğazdaki gemi trafiğinin uzun süre düşük kalması halinde enerji teslimatlarında gecikmeler yaşanabileceği, navlun ve sigorta maliyetlerinin ise artabileceği değerlendiriliyor.