Kocaeli, yerli üretimin stratejik kalesi

KSO Başkanı Ayhan Zeytinoğlu, şehrin OSB'ler, Ar-Ge merkezleri ve yerlileştirme projeleriyle Milli Teknoloji Hamlesi'nin en stratejik mutfağına dönüştüğünü vurguluyor.

Zeytinoğlu:" Kocaeli 3 üniversite, 14 OSB, 5 teknopark ve 140 Ar-Ge merkeziyle, savunma sanayisinin ihtiyaç duyduğu ‘güvenli üretim adası’ modelinin en güçlü temsilcisidir.”

Türkiye imalat sanayisinin %13’ünü sırtlayan Kocaeli, geleneksel üretim kaslarını savunma sanayiinin yüksek standartlarıyla birleştirerek teknolojik bağımsızlık hamlesinde kritik rol üstleniyor. KSO Başkanı Ayhan Zeytinoğlu ile şehrin dönüşüm stratejisini ve OSB’lerin bu ekosistemdeki yerini mercek altına aldık.

Türkiye’nin sanayi başkenti Kocaeli, on yıllardır “üretimin merkezi” unvanını taşımanın ötesine geçerek, bugün Milli Teknoloji Hamlesi’nin en stratejik mutfağına dönüşüyor. Gelenek­sel ağır sanayi mirasını yüksek teknolojiyle harmanlayan şehir; otomotiv, kimya ve metal sektörlerindeki devasa tecrübesini savunma sanayisinin “hata kabul etmez” disiplinine entegre ediyor.

Kocaeli Sanayi Odası (KSO) Başkanı Ayhan Zeytinoğlu’nun paylaştığı veriler, bu dönüşü­mün sadece bir niyet beyanı değil, rakamlarla sabitlenmiş bir endüstriyel gerçeklik olduğunu kanıtlıyor. Şehir bugün; araç üretiminin %45’ini, kimya sanayinin %27’sini ve metal sanayinin %19’unu tek başına gerçekleştirerek Türkiye ekonomisinin ana omurgasını oluşturuyor.

Sadece üreten değil, teknolojiyi tasarlayan şehir

Kocaeli sanayicisinin savunma sektörüne adaptasyonu, aslında köklü bir “kalite kültürü” transferine dayanıyor. Otomotiv yan sana­yiinde dünya devlerine parça tedarik eden bir ekosistemin, savunma sanayiinin ihtiyaç duyduğu hassas toleranslara ve sertifikasyon süreçlerine (AS9100 gibi) uyum sağlaması, diğer bölgelere kıyasla çok daha hızlı gerçek­leşiyor.

Başkan Zeytinoğlu, bu avantajı şu sözlerle dile getirdi: “Otomotiv, kimya ve metal sektörle­rinde oluşan güçlü altyapı, yüksek teknolojili üretime geçişte bize muazzam bir zemin hazır­lıyor. Burada oluşan üretim disiplini, savunma sanayiinin ihtiyaç duyduğu nitelikli alt yükle­nici yapısının en sağlam temelidir.” Şehirdeki 14 organize sanayi bölgesi, 5 teknopark ve 2 serbest bölge, bu disiplinin fiziksel ve ente­lektüel altyapısını oluşturuyor. Özellikle 140 Ar-Ge merkezi ve 15 tasarım merkezinin varlığı, Kocaeli’nin sadece “üreten” değil, “tasarlayan” bir şehir olduğunun altını çiziyor.

“Savunma Sanayii Yerlileşme Projesi”

KSO, 2014 yılından bu yana yürüttüğü “Savunma Sanayi Yerlileşme Projesi” ile yerli üreticiler ile Ankara’daki ana yükleniciler arasında dev bir köprü vazifesi görüyor. Bu proje kapsamında bugüne kadar Savunma Sanayii Başkanlığı, MSB Askeri Fabrikalar ve ana yüklenici vakıf şirketle­riyle (ASELSAN, TUSAŞ, ROKETSAN vb.) toplam­da 4.868 ikili iş görüşmesi gerçekleştirildi.

Zeytinoğlu, bu temasların sadece bir tanışma trafiği olmadığını, doğrudan ithalatı azaltmaya odaklandığını vurguluyor: “Tedarikçi adayla­rımızı doğrudan ana yüklenicilerle bir araya getirerek bölgesel kapasitemizi milli hedeflere kanalize ediyoruz. TUSAŞ ile gerçekleştirdi­ğimiz sanayileşme toplantılarının ardından, önümüzdeki dönemde BAYKAR ve ASELSAN ile de bu süreci derinleştireceğiz.”

KSS ve “Millileştirmenin Altın Çağı” ödülü

Kocaeli’nin bu alandaki rüştünü ispatlayan en somut adım ise çok ortaklı bir yapıyla kurulan Kocaeli Savunma Sanayi Şirketi (KSS) oldu. Şirket, sadece bir kümelenme organizasyonu olmanın ötesine geçerek, ASELSAN sistemlerin­de kullanılan “Meteorolojik Gözlem ve Küresel Konumlandırma Sistemi” ile savunma literatürü­ne girdi. Bu başarı, KSS’ye “Millileştirmenin Altın Çağı Ödülü”nü kazandırarak, Kocaeli sanayisinin küresel seviyede teknoloji üretme yeteneğini tescilledi.

Kimya ve polimer altyapısı: İleri malzemenin ana mutfağı

Savunma sanayii sadece platform (tank, İHA, gemi) üretiminden ibaret değil. Bu platformların zırhları, görünmezlik kaplamaları ve iç aksam­ları için gereken hammadde üretimi de hayati önem taşıyor. Kocaeli, Türkiye kimya sanayisinin %27’sini temsil eden gücüyle, tam da bu nokta­da stratejik bir fırsat barındırıyor.

Rafineri, petrokimya, plastik ve kauçuk alanın­daki yoğunlaşmış üretim yapısı, havacılık ve savunma sektöründe kritik olan kompozit/ileri malzeme teknolojileri için hazır bir girdi kaynağı sunuyor. Zeytinoğlu, bu potansiyelin savunma standartlarına uygun üretime dönüştürülmesi için firmalara rehberlik etmeye devam ettiklerini belirtiyor.

Endüstriyel Kartopu: Yüksek teknolojide %30,6’lık artış

Türkiye genelinde şubat ayı verilerine göre ser­maye malı üretiminde %12,8 artış yaşanırken, yüksek teknolojili üretimdeki %30,6’lık sıçrama, savunma sanayisinin “endüstriyel bir kartopu” etkisine sahip olduğunu gösteriyor. Savunma siparişleri, sadece ana sektörü değil, kendisine bağlı binlerce alt kolu da teknolojik olarak yukarı çekiyor.

Kocaeli’de üretimin nabzını tutan “Kocaeli Sanayi Endeksi” verilerine göre, nisan ayında imalat sanayi kapasite kullanım oranı %71,6 seviyesinde gerçekleşti. Otomotiv ve makine sektörlerindeki yüksek kapasite kullanımı, savunma projeleriyle birleştiğinde şehrin dirençli üretim yapısını koruyor.

Başkan Zeytinoğlu, yeni endeks çalışmasıyla savunma sanayiinin kapasite üzerindeki etkisini daha yakından takip edeceklerini müjdeliyor: “Talep yetersizliği ve finansman zorlukları sana­yicimizin üretim kararlarını etkilese de savunma sanayiindeki büyüme ivmesi bu olumsuzluklara karşı güçlü bir direnç sağlıyor. Önümüzdeki dönemde bu sektörün diğer alanlara olan etkisini çok daha detaylı analiz edeceğiz.

KOSBAŞ: Deniz ticaretinde ihracatın rotası

Şehrin üretim gücü, Kocaeli Serbest Bölgesi (KOSBAŞ) ile denizlerde de Türkiye’nin sınırlarını aşıyor. Gemi inşa sanayisinde uzmanlaşmış 10 tersane dahil toplam 22 firmaya ev sahipliği yapan KOSBAŞ, 2025 yılını 2 milyar 77 milyon dolarlık ticaret hacmiyle kapatarak, Türkiye’deki 18 serbest bölge arasında büyüme oranında birinci oldu. KOSBAŞ’ın önümüzdeki dönemde de istihdam ve ihracat odaklı büyümesini sür­düreceğini kaydeden Zeytinoğlu, mevcut üretim gücünü daha da yükselterek Türkiye’nin küresel gemi inşa pazarındaki payını artırmayı hedeflediklerini belirtti. Yaklaşık 4 bin kişiye istihdam sağlayan bölge, nisan ayı itibarıyla 280 milyon dolarlık ticaret hacmine ulaştı. Zeytinoğlu, KOSBAŞ’ın stratejik ko­numunun ve lojistik avantajlarının yatırımcılar için bir cazi­be merkezi yarattığını belirterek; “Yüksek nite­likli üretimle ülkemize doğrudan döviz girdisi sağlamaya ve küresel gemi inşa pazarındaki payımızı artırmaya odaklıyız” dedi.

Kaynak: Sanayi Gazetesi